Door Thomas Heerma van Voss, 1-12-‘08

Beeld: Niels Vinck

B.N.'er zou eigenlijk al in februari uitkomen. Maar toen ging het mis, goed mis zelfs. Rocks' computer crashte en de schade bleek irreparabel: prompt was het debuutalbum van de voorman van THC grotendeels weggevaagd. "Eén dag voor de deadline crashte mijn harde schijf," vertelt THC rustig maar met hoorbare teleurstelling. "Toen is alles weggevaagd en kon ik weer vrijwel helemaal opnieuw beginnen."

We zitten in de studio van THC Recordz in Amsterdam-West. Inderdaad, Amsterdam-West; THC heeft Noord en daarmee Tuindorp verlaten. De reden is simpel: het vorige pand, dat zich wel in Amsterdam-Noord bevond, was aanzienlijk kleiner (met ‘een opneemhokje waarin je je niet eens kon omdraaien’). De studio bevindt zich in het kantoor van Bolz Entertainment, dat samen met Triple X Studios eerder dit jaar in zee ging met THC Recordz. “De directeur van Bolz en Triple X is een jeugdvriend die mijn hele ontwikkeling als artiest heeft meegemaakt. Hij maakte films en begon op een gegeven moment ook pornofilms te maken. Toen dachten we allebei: ‘dit moeten we samenvoegen’. Ik heb vervolgens de soundtrack voor zijn films gemaakt en de samenwerking was daarmee begonnen.”

Op de ‘soundtrack’, Triple X Mixtape geheten, rappen THC-leden en verwanten op een vaak haast humoristisch overdreven wijze over hun florissante seksleven. Uit het leven gegrepen of volkomen opgeblazen? “Iets ertussenin. De raps zijn niet helemaal realistisch hoor, je dikt het altijd een beetje aan. Maar ze komen wel overeen met een bepaalde fase in het begin van onze carrière; toen ging je echt naar feestjes toe om chickies te regelen. Maar die tijd is voorbij.”

Voorbij

Dit laatste citaat maakt duidelijk dat Rocks in een paar jaar een stuk volwassener is geworden. “Vroeger namen we als we een show moesten doen vaak vijftig man mee, zonder ons goed te realiseren dat wij daarom verantwoordelijk waren voor wat zij deden. Nu doen we dat soort dingen niet meer.” Dergelijke acties kan Rocks zich niet veroorloven, als mede-eigenaar van THC Recordz moet hij juist zorgen dat hij zakelijk zijn zaakjes op orde heeft. In die context klinkt het zeker knullig: je hele album op één pc zetten zonder backups te maken.

Rocks ging echter niet bij de pakken neerzitten en ging, na een korte periode waarbij hij zichzelf moest opladen, weer aan de slag. Een paar tracks van het oorspronkelijke album vervielen of werden eerder elders uitgebracht (Zina 2) en de rest werd opnieuw opgenomen. “Dat ging allemaal best makkelijk,” vertelt hij rustig terwijl hij de 101 Barz-megasessie op de achtergrond aanzet en zijn eerste joint opsteekt. “Ik was best snel klaar, maar er moest nog iets gebeuren voordat ik uit het niks een album zou droppen. Vandaar dat ik de Rocky 1 Mixtape maakte, om te laten zien dat ik er nog ben. Veel mensen kregen iets van: ‘Rocks is net als Dr. Dre en doet tien jaar over een album’, maar zo ben ik juist niet, ik ga juist fokkin’ snel. Ik maak twee à drie tracks per dag. Grappig detail is trouwens dat mijn album al af was voordat ik begon aan die mixtape.”

Boycot

De mixtape verscheen, Rocks kwam weer enigszins terug in de schijnwerpers, en nu is het moment dan eindelijk daar: zijn officiële debuutalbum is uit, met de toch wel opmerkelijke titel B.N.’er, kort voor Bekende n.i.g.g.e.r.. “Of ik bekend ben?” herhaalt hij de vraag die hem wordt gesteld. “Bij mensen die van Nederlandstalige hiphop houden wel ja, maar bij de gemiddelde TMF-kijker, die de tijd van The Box heeft gemist, niet.” Jammer? “Aan de ene kant niet, ik ben niet zo’n egotripper dat iedereen me moet herkennen, maar aan de andere kant wel, door het simpele feit dat we geboycot worden door TMF.”

Die vermeende boycot van TMF zit diep bij Rocks. Op THC’s debuut Artikel 140 stipte hij het al aan (Niet te stoppen), maar het heeft niet mogen baten: een kleine vier jaar later is er niks veranderd. “Je kan me wel één keer bij Reaction uitnodigen, maar mijn muziek wordt nog steeds niet gedraaid zoals het hoort. Een voorbeeld: toen Geef mij maar Amsterdam op de site van TMF werd gezet, werden we samen met Jekyll & Hyde het meest bekeken. Dat bewijst dat het TMF-publiek ons wil zien, maar om een of andere reden komen we toch niet op tv. Jekyll & Hyde stonden uiteindelijk op nummer één in de top40, en wij zaten in de C-rotatie: één keer overdag en drie keer ’s nachts. En als ik daar in de studio zit, vertellen de VJ’s me ook gewoon dat de TMF-redactie me probeert te omzeilen en me het liefst niet uitnodigt. Dat zeggen ze gewoon openlijk! Ik heb nooit uitleg gekregen over hoe dat kan.”

Ziel blootleggen

Het is een probleem dat vaker opduikt als over THC wordt gesproken: voornamelijk negatieve media-aandacht. “Als ik kijk naar hoe de media ons naar buiten brengen, is dat vaak negatief, alsof we minder zijn. Daar gaat mijn titel ook over. Je hebt het woord nigger, dat zegt dat een zwarte minder is, en je hebt de trotste kant, die heb ik van 2pac geleerd: n.i.g.g.a. Die gedachte heb ik me toegeëigend: ik heb er iets van gemaakt om trots op te zijn.”

Rocks kan overigens wel bedenken waarom hij naar eigen zeggen wordt geboycot en vooral in een negatief daglicht wordt gezet. “Ik breng een denkwijze met me mee en weet dat honderdduizenden, misschien wel een miljoen jongeren in Nederland precies hetzelfde ervaren.” Na een pauze: “Natuurlijk maak ik me boos over deze dingen, maar ik weet gelukkig dat er meer is,” relativeert hij. “Ik heb veel meer kanten. Op B.N.’er wilde ik alle kanten van Rocks naar buiten brengen: er staan liefdestracks op het album, maar ook nummers over hoe naar mij wordt gekeken, een verhaal over mijn jeugd.. zo kan ik wel even doorgaan. Op het album leg ik mijn ziel bloot.”

Toch staan er ook redelijk simpele clubbangers op het album die voornamelijk in het teken staan van uitgaan en drinken, zoals Niet naar Huis (met Rotjoch). ”Lust en uitgaan zijn ook kanten van mij. Rotjoch is een van mijn beste vrienden en ik ga haast elk weekend met hem uit. Mensen kennen die kant niet, die denken dat ik in de club met een petje op in de hoek sta, ‘klaar om te vechten met mijn THC-click’.”

Imago

Het is iets wat vaak terugkomt: het imago-probleem waar THC mee kampt. Hoe komt dat toch? “Als ik een nieuwe single drop, wordt er geen aandacht aan besteed. Als ik iets doe om jongeren te helpen in de buurt, wordt er geen aandacht aan besteed. Als een van ons wordt opgepakt, staat het overal. Mensen kiezen alleen de negatieve dingen van ons uit. Ik wil niet zeggen dat wij als groep er helemaal niet verantwoordelijk voor zijn, wij hebben, zeker in het verleden, ook werkelijk stomme dingen gedaan waar ik nu niet nader op hoef in te gaan, maar uiteindelijk beslissen wij niet wat de kranten haalt.”

Rocks maalt er niet teveel om, hij oogt opgewekt met het feit dat zijn album eindelijk af is. “We zijn weer verder gegroeid,” concludeert hij trots. “Op Je Bakt Er Nix Van, een van onze eerste tracks, maakte ik de beat gewoon, zonder dat ik noten kon lezen! Bij Artikel 140 werkten we ineens met mensen als QF. Bij opvolger Puur & Onversneden trokken we ons minder aan van de buitenwereld en werd alles een stuk muzikaler. En nu zijn we weer verder: live-instrumenten van goede muzikanten. Misschien is het iets minder hiphop, maar daartegenover staat dat we er meer andere muziekstijlen in hebben verwerkt."

De Jungle

B.N.’er is een album met persoonlijke vertellingen, rauwe hiphop, zoetgevooisde r&b en zoals gezegd ouderwetse clubbangers. Dat brengt haast automatisch een diverse lijst gasten met zich mee. Naast enkele THC-leden doen onder meer Shyrock (die Rocks kent via zijn vaste DJ Chainsaw), Brace, Kempi en Helderheid mee. Vooral die laatste naam is opvallend, aangezien Helderheid in 2004 overleed. “De track met Helderheid, De Jungle, is speciaal voor me omdat er een verhaal aan vastzit. Toen ik pas begon met rappen was ik onder de indruk van Helderheids muziek, omdat het net zoals THC iets nieuws bracht. Tuigcommisie, de groep waar Helderheid lid van was, zag ik een beetje als het Rotterdamse THC, dat vond ik dope. Niet veel later kwam Excellent, ook een lid van de Tuigcommisie, naar me toe tijdens de opnames van de video van Ballen Tot We Vallen. Hij zei dat Helderheid graag een track met me wilde maken en we wisselden telefoonnummers uit. Ik had het alleen heel druk met Artikel 140, dus toen had ik geen tijd. Een half jaar later belt Helderheid me weer met de vraag of we nou nog een track gaan opnemen. Ik zeg: ‘Ja man, is dope. Ik heb het nu nog even druk, over een week hooken we op.’ Een week later krijg ik een belletje met het bericht dat hij is overleden. Ik heb dus nooit met hem opgenomen.”

Niettemin heeft Rocks na al die jaren wel eindelijk een track met Helderheid, waarvoor zelfs al een clip geschoten is. “Via via kwam ik terecht bij een paar raps van hem, waarvan die op De Jungle me het meest greep. Dat kwam omdat hij zei: ‘je kan een neger uit de jungle halen, maar nooit een jungle uit de neger’. Ik vond het mooi hoe hij dat zei, en toen heb ik de track De Jungle genoemd en daaromheen de rest gemaakt. Heinek’n is erbij gekomen om het plaatje compleet te maken: Helderheid kwam uit Rotterdam-Zuid, Heinek’n ook, en ik natuurlijk uit Amsterdam. Ik heb iets gezocht om Amsterdam en Rotterdam naar elkaar toe te brengen. In beide steden is tenslotte dezelfde jungle.”

Dissen is bullshit

Dergelijke (overlevings)thematiek is iets wat we wel kennen van THC, sterker nog, het is bij velen juist het enige soort onderwerpen waar de groep uit Tuindorp aan wordt gekoppeld. Onterecht, benadrukt Rocks, want hij biedt meer dan dat. “Zoals op De Straat is me Vader, ook een speciale track voor me. Het was het eerste nummer van het album dat bij het publiek bekend werd. Dat gebeurde begin dit jaar, toen ik nog dacht dat mijn album in februari zou verschijnen. Omdat ik vind dat die track heel representatief is voor B.N.’er heb ik ‘m daarna zowel op de mixtape, in verkorte vorm, als op mijn album gezet. Op die track hoorde je een Rocks die nog niet bekend was van THC. De beat was anders, door de vele piano’s, en verder bracht het mij en mijn gedachtewereld naar voren. Het nummer heeft alle ingrediënten van mijn persoon, denk ik, met name de combinatie van een zekere woede en veel oprechtheid vind ik passend.”

In het begin van Rocks’ carrière werden hij en THC veelal gekoppeld aan beefs. Een opstootje met Lexxxus, een vermeende vechtpartij met Ali B., een vete met Lange Frans en Baas B – het is er allemaal geweest, maar op B.N.’er wordt er geen seconde aandacht aan besteed. “Ik zie er het nut niet meer van in. Ik vind het wel leuk, als een soort sport, het hoort er tenslotte echt een beetje bij. Het hele feit dat het hier allemaal zo nep is.” Even later, luider: “Mensen kunnen zo anders zijn op hun tracks dan in het echte leven. Dit wil ik zeggen zonder mensen te beledigen, maar ik zie genoeg mensen die me dissen en als ik ze tegenkom zeggen ze juist dat alles cool is. Als ze vervolgens weer op tv zijn, dissen ze alsnog. Wat moet ik daar dan tegen doen? Moet ik laten zien dat ik een grove motherfucker ben, of het met rust laten. Dat tweede kies ik nu voor. Ik weet dat ik een goede muzikant was, er moet gekeken worden naar mijn muziek, niet naar al die opgeblazen beefs. Dat gebeurde een tijdje niet meer, toen ging alles daarover. Maar al dat gediss is bullshit.”

Soldiers

Ook over Appa wordt met geen woord gerept op B.N.’er. “Dat blijft ook raar: hij heeft tegen ons netjes gezegd dat hij wilde stoppen met muziek maken. Iedereen gaf hem vervolgens een omhelzing en hij ging weg. Het eerste wat we even later hoorden in de media is: ‘zonder mij kruimelt THC uit elkaar als een brokje wiet’. Terwijl we met een omhelzing uit elkaar waren gegaan! Later zei hij dat het zakelijk niet goed in elkaar zat. Vervolgens dat het zakelijk wel goed in elkaar zat, maar dat er geen geld binnenkwam. Vertel mij wat! We investeerden toen ongelofelijk veel en schoten in die tijd clips van tienduizend euro uit onze eigen zak. En laatst hoorden we weer iets nieuws: ‘het lag niet aan het zakelijke, ik kreeg alleen niet mijn artistieke vrijheid’. Kom op, wij zijn THC Recordz, wij staan voor artistieke vrijheid. Maar het beste wat je kan zeggen is: we waren toen hij wegging met zijn tienen. Als jij gelijk hebt, waarom is de rest dan nog bij mij?”

Dat is niet helemaal waar, want inmiddels zijn Stoney en Miss Sophie, die na het vertrek van Appa bij de groep kwam samen met Lanni B., ook vertrokken. Nadat hij een tweede joint heeft opgestoken, geeft Rocks tekst en uitleg. “Stoney is geloof ik gewoon gekapt met muziek, dat weet ik eigenlijk niet. Miss Sophie was nog best wel jong toen ze bij ons kwam en was nogal zoekende. In de tijd dat ze bij ons was is ze volwassen geworden en opgegroeid. Ze is uiteindelijk weggegaan omdat ze zich niet meer kon vinden in het beeld dat mensen van THC hadden. Wel jammer dat ze dat niet samen met ons wilde tegengaan, ik ben het ook niet eens met hoe THC vaak wordt gezien. Liever blijven al mijn soldiers op het schip en gaan we samen de goede kant op varen. Maar aan de andere kant vind ik het wel leuk dat mijn kleine zusje haar vleugels heeft uitgeslagen.”

De rest van zijn soldiers is nog wel op het schip van Rocks, tot zijn eigen tevredenheid. “We hebben iedereen nodig, want we moeten overleven. Mij lukt dat inmiddels, ik kan rondkomen, als ik allerlei dingetjes naast mijn artiestenbestaan heb. Studio verhuren, afmixen voor andere artiesten, dat soort shit.” Hoewel hij zijn manschappen oproept op het schip te blijven, zal THC voorlopig niet meer als groep gaan varen: na twee groepsalbums is de tijd aangebroken voor ieders solocarrière. “Eigenlijk zijn we allemaal soloartiesten, dat is altijd de bedoeling geweest. Op een of andere manier dropten we toch eerst iets als groep, en toen dat een succes werd, zijn we daarmee doorgegaan.”

De basis is gelegd

De plannen zijn groot: alle leden van de oorspronkelijke groep zijn aan de slag, op de net genoemde Stoney, Kenna (“hij heeft pas een kleine gehad”) en natuurlijk Appa na. Verder is iedereen dus bezig: Kingo’s mixtape staat in de kinderschoenen, Ace is samen met D’Tuniz (volgens Rocks “de hustlers van THC”) aan de slag, Zuen maakt een mixtape, en ook Menaze is bezig met een soloalbum: Maak Kenniz. “RBdjans album was ook al ver, maar dat heeft wat vertraging opgelopen omdat hij vastzit. In maart komt hij weer vrij en gaat hij verder.”

Iedereen die dat wil heeft een project omhanden, behalve Rocks – zijn album is inmiddels al klaar. “Ik hou me wel bezig hoor, ik ben sowieso betrokken bij al die projecten. Verder sta ik elke dag op voor zaken en de bedrijven waarmee me werken. Maar in mijn hart blijf ik muzikant. Om te overleven heb ik moeten leren ook zakelijk te moeten denken. Dat is lastig: ik denk van nature altijd muzikaal, soms moet ik alleen concessies aan mezelf doen uit zakelijke overwegingen. Niet dat ik gelijk voor het geld ga, ik zou meer kunnen verdienen dan ik nu doe met mijn muziek, maar aan het eind van de dag moet ik wel te eten hebben. Dat lukt nu aardig. Ik heb mijn zaken eindelijk op een rijtje. De basis voor de toekomst is gelegd.”